De mooiste plekjes van Ierland - Giant's Causeway

In het noordoosten van Ierland ligt het graafschap Antrim. In het noorden en oosten wordt deze county begrensd door de Atlantische Oceaan, het Noorderkanaal en de Ierse Zee. Vlakbij Bushmills, aan de Atlantische Oceaan, ligt de Giant's Causeway. Dit gigantische natuurfenomeen bestaat uit zowat 40 000 vooral zeshoekige basaltblokken die tot 12 meter hoog uitsteken boven het water. Dit unieke landschap is deel van het UNESCO werelderfgoed en absoluut het bezoeken waard.

Situering

Noord Ierland telt zes county's. Antrim is er één van, het ligt in het noordoosten van het eiland, in de provincie Ulster. Het grootste gedeelte van het graafschap is heuvelachtig, vooral in het oosten. Het gaat echter niet om echte bergen. De hoogste heuvel is de Trostan, die bijna 554 meter hoog is.

Het stadje Bushmills, dat vlakbij de Giant's Causeway ligt, is wereldberoemd omwille van de whiskey die er gestookt wordt. Ooit stonden er zeven watermolens langs de rivier die door het stadje stroomt.

De hoofdstad van Noord-Ierland, Belfast, ligt voor het grootste gedeelte in County Antrim, het overblijvende deel ligt in County Down. Lough Belfast scheidt beide graafschappen.

De legende van Giant's Causeway

Volgens de legende is de reus Finn MacCool de architect van dit bijzondere pad dat de zee in leidt. Op een dag, zegt het verhaal, was hij aan de kust met wat klusjes bezig, toen van op de Schotse kust een reus, die Benandonner genoemd werd, naar hem begon te roepen. Hij beledigde Finn en maakte grapjes over zijn povere vechtkunst.

Dit kon Finn MacCool niet zomaar over zich heen laten gaan. Hij werd boos, tilde een grote klomp aarde op en gooide het met volle kracht naar de Schotse reus. Het antwoord was een grote rots die voor zijn voeten viel. Benandonner schreeuwde luid: 'Als ik je ooit te pakken krijg, zal ik er wel voor zorgen dat dit de laatste keer is dat je gevochten hebt. Gelukkig voor jou kan ik het kanaal niet overzwemmen... '

Finn werd zo woedend dat hij grote stukken van de kliffen trok. Meer dan een week werkte hij stug door. Eén voor één duwde hij de stukken rots in de zeebodem, zodat er een stevig pad naar Schotland ontstond. Toen hij klaar was, riep hij luid naar de overkant: 'Wel, hoe zit het? Nu heb je geen excuses meer! Kom maar op als je durft!' De Schotse reus wou geen gezichtsverlies lijden en kon dus niet anders dan de oversteek naar Ierland maken. Maar Finn was moe. Hij had een hele week ononderbroken gewerkt en zag een gevecht niet zitten. Daarom bedacht hij een schitterend plan. Hij vermomde zich als baby, maakte vlug een groot ledikant en wachtte rustig af.

Toen Benandonner aan Finn's huis aankwam, klopte hij luid op de deur en riep: 'Waar zit die lafaard van een MacCool?' De vrouw van Finn vertelde hem dat hij even weg was, maar dat de reus rustig op hem mocht wachten. Dat deed de Schotse reus, maar toen hij de baby in het bedje zag liggen, schrok hij. Als het kind al zo gigantisch is, hoe groot is zijn vader dan wel niet? Benandonner werd bang en rende weer naar Schotland. Onderweg vernielde hij het pad achter zich. Alleen de uiteinden in Ierland en Schotland bleven nog over.

Wetenschappelijke achtergrond

In werkelijkheid ontstonden deze stenen ergens tussen 62 en 65 miljoen jaar geleden in het Tertiair na lange periode van vulcanische activiteit. Gedurende deze periode vloeiden er drie grote lavastromen, gekend als de Lower, Middle en Upper Basaltic. Tussen deze stromen was er blijkbaar een lange pauze, tussen de drie basaltlagen is er immers een roodbruine laag die rijk is aan klei, ijzer en aluminiumoxide die ontstaan is door erosie van de onderliggende basaltlaag.

De streek waar nu de Causeway ligt, moet in die periode in de buurt van de evenaar gelegen hebben. Dit is mogelijk door de beweging van de tectonische platen, waardoor de aardkorst in de loop van miljoenen jaren makkelijk duizenden kilometers kon afleggen.

De zeshoekige kolommen waar de causeway uit opgebouwd is, komen in de middelste basaltlaag voor. In Schotland is een gelijkaardig landschap te zien in Staffa, Fingal's Cave en er zijn ook andere delen in de wereld waar dit soort stenen voorkomen.

Het fascinerende patroon werd gevormd als een gevolg van kristallisatie van rotsen door versnelde afkoeling. Die gebeurt meestal wanneer gesmolten lava rechtstreeks in contact komt met water. Het snelle afkoelen veroorzaakt barsten en dat is wat hier te zien is.