InfoNu.nl > Reizen en Recreatie > Steden > Spijk, waar de Rijn ons land binnenkomt

Spijk, waar de Rijn ons land binnenkomt

Spijk, waar de Rijn ons land binnenkomt Spijk is het kleinste dorp van de gemeente Rijnwaarden. Een gemeente in de provincie Gelderland. In Spijk komt de Rijn ons land binnen en niet in Lobith. Dit is niet altijd zo geweest. Vroeger kwam inderdaad de Rijn bij Lobith Nederland binnen. De loop van de Rijn is door de eeuwen en jaren heen veranderd en Lobith ligt allang niet meer aan de Rijn. Het is bij Spijk waar de Rijn voor het eerst Nederlands grondgebied raakt. De Rijn heet aan de Duitse oever de Boven-Rijn. Pas bij Millingen zijn beide oevers Nederlands grondgebied.


Het verleden van Spijk

Spijk ligt aan de oostgrens met Duitsland. De Spijksedijk is de grens en die gaat verder halverwege de Rijn. Vanaf het midden van de Rijn hebben de huizen in het oosten (in Spijk) oneven nummers en ten zuiden (in Duitsland) even nummers. Tot 1817 hoorde Spijk bij het Koninkrijk Pruisen. De naam Spijk is een naam uit het verleden. ‘Herispich’, waarvan Spijk is afgeleid, dateert al vanaf de tijd van de Noormannen. De toenmalige aanvoerder, hertog Godfried wordt in Herispich (het huidige Spijk) in een hinderlaag gelokt (in 885) en vermoord. Spijk bestaat nog niet zo heel lang. Het dorp is heel langzaam gegroeid na 1850 en zeer snel na 1900.

Het heden van Spijk

Spijk (gemeente Rijnwaarden) telt zo’n 500 inwoners en is een van oorsprong Katholiek dorp en ontstaan en gegroeid door de ligging van steenfabrieken in de omgeving van de Rijn, langs de Spijksedijk. In Nederland zijn meerdere dorpen of buurtschappen die de naam Spijk dragen. Namelijk:
  • Spijk (Delfzijl), dorp in de provincie Groningen;
  • Spijk (Lingewaal), dorp in Gelderland;
  • Spijk (Friesland), buurtschap in de gemeente Littenseradeel;
  • Spijk (Aalburg), buurtschap in Noord-Brabant.

Het punt waar de Rijn ons land binnenkomtHet punt waar de Rijn ons land binnenkomt
Fietspad Runde Strasse naar EmmerichFietspad Runde Strasse naar Emmerich
De overkant van de Rijn (D).De overkant van de Rijn (D).

Voorzieningen

Het dorp heeft een:
  • dorpsbelangenorganisatie
  • dokterspost in dorpshuis de Spieker;
  • supermarkt op 3,2 kilometer afstand.

Bereikbaarheid

Spijk is met de buurtbus te bereiken door twee busverbindingen, lijn 569 A en lijn 566A. De Buurtbus Rijnwaarden welke door vrijwillige chauffeurs bemand wordt. In de buurtbus zelf kan een kaartje gekocht worden van € 2,00 ongeacht de afstand. Kinderen tot 4 jaar zijn gratis, buggy's en rollators kunnen ook mee. Ook de OV-jaarkaart of een ster-abonnement worden geaccepteerd.

Baksteenindustrie

Voor Spijk en het gehele Rijnstrangengebied was de baksteenindustrie erg belangrijk. De talrijk aanwezige vette klei uit de Rijn, is uitermate geschikt als grondstof voor de baksteenindustrie en daarom hebben zich in de loop der tijd diverse steenfabrieken gevestigd aan de Spijksedijk. Veel bewoners uit Spijk verdienden hun brood hier. In 1938 woonden er in het dorp Spijk ongeveer 1.200 mensen terwijl er anno 2014 bijna de helft minder mensen wonen. Nu herinneren alleen enkele straatnamen, de rood gedakte arbeiders huisjes, een schoorsteenpijp (uit 1890) en een vervallen fabriek nog aan deze glorietijd. De teloorgang van de steenindustrie had voor het dorp langs de Rijn ingrijpende gevolgen: de slager en de bakker zijn allemaal verdwenen. Slechts één baksteenfabriek staat nog aan de Spijksedijk en de andere steenhallen zijn een plek geworden voor andere doeleinden. De modernisering van de steenindustrie heeft ertoe geleid dat het productieproces volledig geautomatiseerd.
Een monumentale steenfabriekkraan is een stille getuige waar vroeger de schepen van zand en steenkool gelost werden en met gebakken stenen geladen werden.

De monumentale steenfabriekkraanDe monumentale steenfabriekkraan
Vergane glorieVergane glorie
Nog één actieve baksteenfabriek in 2014Nog één actieve baksteenfabriek in 2014

De bijzonderheden van Spijk en in de buurt van Spijk

Naast het genieten van de scheepvaart op de Rijn zijn er verschillende mogelijkheden om te genieten in de omgeving van Spijk.
  1. Het Pieterpad nummer 16 (Hoog Elten (D)- Millingen) loopt over de Spijksedijk en door Spijk.
  2. Het klompenpad (ca.11 kilometer) kan gestart worden in Spijk. Het klompenpad of het Rijnweidepad is een onderdeel van het landelijke routenetwerk van klompenpaden. In Spijk is een uitblaasruimte. In de kerk van Spijk is het mogelijk om even te rusten onder het genot van een kopje koffie of thee. Alle klompenpaden zijn verboden voor honden in verband met verstoring van vee, wild en het gevaar van het overbrengen van ziektes (neospora onder andere). De brochure met de route is o.a. verkrijgbaar bij het toeristisch informatiecentrum in Tolkamer.
  3. Grenssteen / Bron: Gouwenaar, Wikimedia Commons (Publiek domein)Grenssteen / Bron: Gouwenaar, Wikimedia Commons (Publiek domein)
    De grensteen. Grenssteen 660 staat op de Spijksedijk waar de Rijn ons land binnenkomt.
  4. De Eltenberg. De Eltenberg ligt in Duitsland (Hoch- Elten) en is te zien in Spijk. De ‘berg’ heeft een hoogte van 82,4 meter. Zeker een bezoekje waard waar naast een heerlijke wandeling met een adembenemend uitzicht, een restaurant op de berg staat en de tot verbeelding sprekende sint Vituskerk. Daarnaast is er de beroemde
  5. Drususbrun. Een oude waterput op de Eltenberg die is aangelegd om de in 980 gebouwde vrouwenabdij naast de St.Vituskerk van water te voorzien. De waterspiegel bevindt zich op 57 meter diepte. De put bevindt zich in een in de jaren '50 gebouwd gebouwtje met aan de binnenkant schilderingen van Romeinse soldaten en slaven. Het oorspronkelijke gebouwtje is helaas verwoest in de WO II. Een echoput om eens lekker te roepen: wat is de koning van Wezel om acht seconden later te horen: ezel!
  6. De Bijland. Een watersportgebied aan de Rijn bij Lobith. Mét een jachthaven en een unieke speedbootbaan. Maar ook lekker zwemmen, surfen, vissen en zeilen. De speel/ligweiden bieden mogelijkheden voor een picknick, een zonnebad, sport en spel.
  7. Tolkamer. Tolkamer is het tweede dorp aan de Rijn en heeft een prachtige kade: de Europakade met een fraai uitzicht op de Rijn. Ook is in Tolkamer een peilmeetstation, waar af te lezen valt hoe hoog het waterpeil van de Rijn is. Een eindje verder is scheepswerf ‘de hoop’ waar schepen en drijvend materieel wordt gebouwd.
© 2014 - 2020 Rieja, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Enkhuizen: de havens, de Houtribdijk en het NaviductDe havens spelen in Enkhuizen een belangrijke rol. In de Gouden Eeuw was de noodzaak groot om nieuwe havens te maken: ve…
Rijnzwemmer Das Blaue Wunder – oorsprong Rijn - NoordzeeRijnzwemmer Das Blaue Wunder – oorsprong Rijn - NoordzeeLangeafstandzwemmer Ernst Bromeis zwom de Rijn af van oorsprong naar monding, om aandacht te vragen voor schoon drinkwat…
De Kromme Rijn: een riviertje dwars door stad en landDe Kromme Rijn: een riviertje dwars door stad en landIn de provincie Utrecht stroomt de Kromme Rijn, een riviertje dat loopt van Wijk bij Duurstede tot de stad Utrecht. De r…
De Rijn van begin tot eindDe Rijn van begin tot eindRivieren zijn, net zoals wegen, belangrijke handelswegen. Nederland telt drie grote rivieren: de Maas, de Waal en de Rij…
De rivieren van EuropaEuropa is geen groot werelddeel, daarom zijn de rivieren van Europa helemaal niet zo lang. Zelfs de beroemdste rivier "W…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: WWasser, Wikimedia Commons (CC BY-SA-3.0)
  • http://nl.wikipedia.org/wiki/Spijk_(Rijnwaarden)
  • http://www.stichtingactiefspijk.nl/index.php/spijk
  • http://www.rijnwaarden.nl/rijnwaarden-in-beeld/de-rijn_283/
  • Afbeelding bron 1: Gouwenaar, Wikimedia Commons (Publiek domein)

Reageer op het artikel "Spijk, waar de Rijn ons land binnenkomt"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Rieja
Laatste update: 28-09-2019
Rubriek: Reizen en Recreatie
Subrubriek: Steden
Bronnen en referenties: 5
Schrijf mee!