InfoNu.nl > Reizen en Recreatie > Bezienswaardigheden > Toetanchamon – negentig jaar na opening van het graf

Toetanchamon – negentig jaar na opening van het graf

Toetanchamon – negentig jaar na opening van het graf Toetanchamons graf werd op 16 februari 1923 ontdekt door Howard Carter. Het was in februari 2013 precies negentig jaar geleden dat de laatste kamer van Toetanchamons graftombe werd geopend. Van de grafkamers en de attributen werd ter ere van dat feit een grote reizende tentoonstelling gemaakt die de hele wereld over ging. Tijdens de negentigste verjaardag van de opening van het graf was de tentoonstelling ook in Amsterdam te zien. Het graf zelf ligt in de Vallei der Koningen, dat als werelderfgoed is aangemerkt.

Dal der Koningen

Howard Carter

Howard Carter stond op 16 februari 1923 voor een verzegelde deur. Het was de toegang tot de laatste kamer van de graftombe van farao Toetanchamon. Om 14.00 uur die dag haalt hij steen voor steen weg om de deur te bereiken. De toegang was verzegeld. Het duurt niet lang eer de gouden schrijn zichtbaar wordt. Daarin ligt de grafkist met de overblijfselen van vorst Toetanchamon. De mummie van de farao en alle schatten die na zijn sterven zijn meegegeven in het graf, komen na 3300 jaar aan het licht. Vier maanden eerder ontdekte Carter het graf. Zijn zoektocht werd gefinancierd door Lord Carnavon. Het graf ligt in het Dal der Koningen, in de buurt van de stad Thebe. Dat Carter een ongebroken zegel aantrof op de deur naar de grafkamer was bijzonder; alle koninklijke graven in de Vallei der Koningen waren slachtoffer van grafroof geweest.

Grafkamers

Het graf bestaat uit verschillende kamers:
  • Voorkamer;
  • Zijkamer;
  • Schatkamer;
  • Grafkamer.
De kamers waren gevuld met meer dan 5300 kostbare voorwerpen. De overleden farao kreeg ze mee om hem van dienst te zijn bij zijn reis in het hiernamaals.
Het dodenmasker / Bron: Jon Bodsworth, Wikimedia Commons (CC0)Het dodenmasker / Bron: Jon Bodsworth, Wikimedia Commons (CC0)
  • Juwelen;
  • Amuletten;
  • Wapens;
  • Stoelen;
  • Strijdwagen;
  • Koffers;
  • Sieraden;
  • Godenbeelden;
  • Troon;
  • Boten;
  • Etenswaren;
  • Bedden.

Cederhout en goud

Carter trof een schrijn van cederhout aan, die zo groot was dat hij bijna de gehele ruimte vulde. In de schrijn zaten nog drie in elkaar passende kisten. De laatste kist is van puur goud en laat de farao met gekruiste armen en koninklijke hoofdtooi zien. Hierin lag een stenen sarcofaag, waarin drie doodskisten lagen die ook weer in elkaar pasten. De laatste van deze drie kisten was ook van massief goud. In die gouden kist lag het gouden dodenmasker op de mummie van de farao. In de windsels om de mummie waren 150 sieraden en amuletten gestopt. Grafrituelen uit de tijd van de farao schreven dit voor. De mummie zelf was grotendeels vergaan; waarschijnlijk hadden de balsemers teveel balsemolie gebruikt.

Amsterdam EXPO

Nooit eerder was er zo’n rijkom in een graf aangetroffen. Een deel van de schatten is te zien op de reizende tentoonstelling Toetanchamon, zijn graf en zijn schatten. Van 29 november 2012 tot 5 mei 2013 is de tentoonstelling in EXPO in Amsterdam te zien. Op 16 februari 2013 brachten 14 negentigjarigen een toast uit bij het dodenmasker van de farao. Toen zij geboren werden zag Carter voor het eerst het dodenmasker in de graftombe die hij had geopend. Het dodenmasker is het beroemdste kunstvoorwerp uit de tombe. Deze dag mochten negentigjarigen, op vertoon van legitimatie, gratis de tentoonstelling in Amsterdam bekijken.

Grafkamers

De reizende tentoonstelling laat nauwkeurig nagebouwde grafkamers zien. De kunstschatten bleven in Egypte, in Caïro: de mummie ligt weer in het graf in het Dal der Koningen. Wat te zien is zijn niet van echt te onderscheiden vervangers. De replica-objecten zijn gemaakt door Egyptische ambachtslieden met hoge opleiding, onder toeziend oog van Egyptologen.

Farao Toetanchamon

Farao Toetanchamon is jong gestorven en hij regeerde kort, van 1333 tot 1323 voor Chrtistus. Het was de achttiende dynastie van het Nieuwe Rijk in Egypte. Hij was ongeveer negen jaar oud toen hij de troon besteeg en de belangrijkste beslissing gedurende zijn regeerperiode had betrekking op de godsdienst. Toetanchamon voerde de aloude godencultussen weer in, na een periode van aanbidding van één god Aton. De ééngodenverering was ingevoerd door Echnaton. De volgende farao’s waren kennelijk niet zo geporteerd van Toetanchamons regime: ze verwijderden zijn beeltenis en naam uit inscripties. Modern onderzoek van de mummie van Toetanchamon wees uit dat de jonge farao verschillende ziektes had. Men vermoedt malaria, epilepsie en infecties na een open beenbreuk. Dat laatste is waarschijnlijk zijn dood geweest.

Amsterdam EXPO

  • Naast station Amsterdam Zuid
  • Gustav Mahlerlaan 24
  • 1082 MC Amsterdam
  • 020-7630599

Reizend

De reizende tentoonstelling was eerder te zien in:
  • Seoul;
  • Zürich;
  • Boedapest;
  • Hamburg;
  • Barcelona;
  • Madrid;
  • Keulen;
  • Manchester;
  • Brussel;
  • Parijs;
  • Malmö.

Dodenmasker beschadigd
In augustus 2014 brak de baard van het massief gouden masker en anonieme conservatoren lijmden de delen onprofessioneel aan elkaar.
Het masker zou daarbij onherstelbaar zijn beschadigd. De oudheidkundige schat raakt beschadigd bij werkzaamheden aan de verlichting in het museum.
Om het topstuk van het Egyptisch Museum in Caïro zo snel mogelijk weer toonbaar te maken voor bezoekers is gewone sneldrogende epoxythars gebruikt die doorschijnend gelig is opgedroogd en die ruimte tussen kin en baard laat zien. Bovendien lieten de plakkers een klodder lijm op het gouden masker vallen en verwijderden ze dat met een schraper die krassen achterliet op de kostbaarheid.
Toenmalig directeur van het Egyptisch Museum, Mahmud al-Halwagi, liet weten dat er niets aan de hand was.

Plakbaard van Egypte

Het Openbaar Ministerie van Egypte heeft acht medewerkers van het Egyptisch Museum, onder wie vier restauratie-experts en de voormalig museumdirecteur, voor de rechter gesleept vanwege de beschadiging aan het wereldberoemde dodenmasker. Ze hebben niet wetenschappelijk en professioneel gehandeld en hun fouten proberen te verhullen.
In januari 2015 kwam het bedrog aan het licht. Eind 2015 werd de restauratie afgerond door een team van Duitse experts dat er twee maanden werk aan had.
Het 3300 jaar oude dodenmasker dat Howard Carter in 1923 in de grafkamer in het Dal der Koningen ontdekte is opnieuw tentoongesteld.

Lees verder

© 2013 - 2017 Sjaanfanameland, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Toetanchamon, de jonge koningToetanchamon, de jonge koningAls de Britse archeoloog Howard Carter in november 1922 niet zo gedreven was geweest in het ontdekken van het graf van T…
Serene gelaatstrekken van ToetanchamonIedereen kent wel het dodenmasker van de jeugdige Toetanchamon, de jonge farao waarvan de droeve, serene gelaatstrekken…
Farao, farao's: de top-8 bekendste koningen van EgypteFarao, farao's: de top-8 bekendste koningen van EgypteDit artikel behandelt de top-8 beroemdste heersers van Egypte. Deze koningen c.q. farao's zijn afkomstig uit verscheiden…
Het oude EgypteWanneer er iets over geschiedenis wordt vertelt, is het bijna onmogelijk om niks over het oude Egypte te horen. Ook wann…
De vloek van de farao of Histoplasma capsulatumIn de beroemde Vallei der Koningen ligt het graf van Toetanchamon, de farao die over Egypte heerste van 1354-1346 v.C. B…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: Jon Bodsworth, Wikimedia Commons (CC0)
  • www.amsterdamexpo.nl
  • Leeuwarder Courant
  • http://www.parool.nl/parool/nl/225/BUITENLAND/article/detail/3835174/2015/01/22/Baard-van-Toetanchamon-slordig-teruggelijmd-na-ongeluk.dhtml geraadpleegd op 23 jauari 2015
  • Friesch Dagblad 24 januari 2015
  • http://www.ad.nl/ad/nl/1013/Buitenland/article/detail/4231180/2016/01/24/Medewerkers-museum-Egypte-voor-rechter-om-plakbaard-Toetanchamon.dhtml geraadpleegd op 29 april 2016
  • Afbeelding bron 1: Jon Bodsworth, Wikimedia Commons (CC0)

Reageer op het artikel "Toetanchamon – negentig jaar na opening van het graf"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Reactie

Sam, 27-02-2013 14:14 #1
Ik heb een poos geleden de expositie bezocht. Deze vond ik ontzettend indrukwekkend. Je kan het je nauwelijks voorstellen hoe Howard Carter zich gevoeld moet hebben toen hij dit ontdekte, maar Amsterdam EXPO heeft goed haar best gedaan je toch mee te nemen in het verhaal van deze archeoloog, en met succes moet ik zeggen. Door de gratis audiogids word je volledig meegenomen naar de jaren twintig van de vorige eeuw: hoe het graf werd ontdekt, wat er allemaal gevonden was, maar ook dingen over die interessante Vloek van de Farao. En die 14 negentigjarigen die kwamen toasten op Toetanchamon is natuurlijk gewoon een mooie actie! Reactie infoteur, 27-02-2013
Dag Sam, Dat is mooi om te horen. In de jaren 80 was ik in Caïro en zag de schatten, het dodenmasker en de graven in het echt. Het lijkt me prachtig om dat nog eens, ook al is het in replica, nog eens te zien. Op naar Amsterdam dus.

Met groet,

Sjaan fan Ameland

Infoteur: Sjaanfanameland
Laatste update: 29-04-2016
Rubriek: Reizen en Recreatie
Subrubriek: Bezienswaardigheden
Special: Werelderfgoed
Bronnen en referenties: 7
Reacties: 1
Schrijf mee!