Reistips voor Noord-Amerika: De steden van Oost-Canada

Oost-Canada is niet de eerste bestemming waar je aan denkt voor een overzeese vakantie. De natuur in de Rocky Mountains en op Vancouver Island is immers mooier en spectaculairder. Toch reizen duizenden Nederlanders naar het oosten van Canada voor een bezoek aan hun geëmigreerde familie of vrienden. Kies je voor het oosten van het land, trek dan tijd uit om Ottawa, Montreal, Quebec-City of Toronto te bezoeken. In dit artikel een beschrijving van wat je per stad in enkele dagen kunt bekijken.

Montreal: fascinerende metropool

Over de mix van moderne hoogbouw, neoklassieke panden en riante villa's in het uitgestrekte centrum van Montreal is nagedacht. Wordt het verkeerslawaai je te veel, ga dan naar het Olympisch park. Bereid je voor op een fikse wandeling door het moderne centrum, van Square Dorchester tot voorbij Place des Arts. Veel meer dan kijken, winkelen en een terrasje pakken bij Place des Arts, valt er niet te doen, maar de combinatie van moderne en oude bouw is bijzonder. Kerken met groene daken weerspiegelen in de glazen kantoren. Alle toeristen komen terecht in de trots van Montreal: de oude havenwijk. Paardenkoetsen, souvenirwinkels en terrassen doen hier goede zaken. Niet helemaal terecht. Er zijn veel meer rommelige straatjes dan bezienswaardige gebouwen. Het archeologisch museum kun je overslaan en voor een Imaxtheater hoef je ook niet naar Montreal.

Het beste concentreert zich op wat werkelijk bijzonder is, namelijk de Basilique Notre-Dame (zie afbeelding interieur inleiding), het exclusieve winkelcentrum Marché Bonsecours en het uitzicht op het nieuwe centrum. Gezellig zijn ook de terrassen op het plein Cartier. Sfeervoller is de wijk Quartier Latin, ten noorden van het centrum. Mooie herenhuizen met gietijzeren trappen en riante villa's hebben er de overhand; in rue St.-Denis vind je terrassen, winkels met tweedehands spullen en eenvoudige hotels. Wat je in andere steden niet altijd aantreft zijn de erfenissen van grote evenementen, zoals in Montreal de Olympische spelen van 1976. Het Montreal Olympic Park is nu een park in de ware zin van het woord, met onder meer een grote botanische tuin. Uit het Olympische verleden dateren het architectonisch mooie stadion met toren en het velodrome (zie afbeelding links). De rondleiding door het stadion zal niet iedereen interesseren, het weidse uitzicht vanaf het panoramadek mag je echter niet missen. Ook het voormalige velodrome, nu de Biodome, moet je beslist bekijken. Er zijn vier ecosystemen ondergebracht en je wandelt door de klamme hitte van het tropisch regenwoud naar de vrieskou van de polen. Je hoort, ziet en voelt de verschillende werelden. Onder het centrum van Montreal bevindt zich nog een stad, met straten, pleinen, winkels, bioscopen, restaurants en terrassen. Tijdens de barre wintermaanden -temperaturen van -30°C zijn niet abnormaal- is het een toevlucht voor winkelend Montreal. Het is leuk om gezien te hebben, maar in de zomer is het er vrij verlaten.

Ottawa: politiek centrum

Er is heel wat gesteggeld over de hoofdstad van Canada en hoewel Toronto en Montreal meer voor de hand lagen, is het Ottawa geworden. Een compromis, op de grens van de Engelstalige provincie Ontario en Franssprekend Quebec. Ottawa is geen wereldstad, maar wel fascinerend en gezellig en een verademing, zeker na een bezoek aan het grootsteedse Toronto of Montreal. Ook hier zijn hoge, moderne kantoren en winkelcomplexen, maar de parken, de neoklassieke en gotische gebouwen en de vele voetgangers en fietsers geven het centrum een relaxte sfeer. De overheidsgebouwen liggen in het Engels- en in het Franstalige deel van de stad, aan weerszijden van de Ottawa River.

Bezienswaardig zijn alleen de gotische parlementsgebouwen op de oostoever; de ligging op een heuvel, pal boven het water is magnifiek. Hier wordt politiek bedreven en dat zie je. Zwarte busjes rijden af en aan om de ambtenaren en officiële stukken van de ene naar de andere oever te brengen en ook in het gebouw snellen de overheidsdienaren je voorbij. De gratis rondleidingen zijn vooral voor de Canadezen een must, maar alleen al voor het uitzicht vanaf de ranke Peace Tower zou je mee moeten gaan (zie afbeelding links). In het weekend duren de rondleidingen langer en krijg je de Senaat te zien, maar mis je de bedrijvigheid.

Trek gerust een halve dag uit voor het Musée Canadiens des Civlisations, een moderne gebouw op de westoever van de rivier. Behalve in Vancouver wordt nergens in Canada zoveel aandacht besteed aan de indiaanse cultuur als in dit museum. In een hoge zaal staan originele totempalen, beeldhouwwerken en indianenhutten. Ook de geschiedenis van de Canadese pioniers wordt creatief uitgebeeld: je reist door de tijd onder een hemelsblauwe lucht en ziet onder meer een haven en historische gebouwen. De National Gallery of Canada is een modern gebouw van glas en graniet, ook op een strategische plek aan de rivier. Het interieur, met doorkijkjes, patio's, glazen wanden en tunnels blijft echter uniek. De vormgeving is zo bijzonder, dat je voortdurend wordt afgeleid van waar het hier allemaal om draait, namelijk een collectie moderne kunst van de Inuits, Canadezen en Europeanen.

Ottawa heeft een band met Nederland: een deel van de koninklijke familie woonde hier tijdens de Tweede Wereldoorlog. Jaarlijks puilt de stad uit van fleurige tulpen, als tulpenbollen geschonken door ons Koninklijk Huis en de Nederlandse regering. De bloemen hebben de stad een groots evenement gebracht: het kleurrijke tiendaagse tulpenfestival in het voorjaar, met concerten en optredens.

Toronto: economisch en cultureel centrum

Toronto is de grootste stad van Canada en de hoofdstad van de provincie Ontario. Met z'n ruim 2,5 miljoen inwoners is het de vijfde stad van Noord-Amerika. De stad heeft een zeer gemengde bevolking door de toestroom in de voorbije eeuwen van veel immigranten van over de hele wereld. Toronto staat bekend als een welvarende, leefbare en milieuvriendelijke metropool met een voor Noord-Amerikaanse begrippen lage criminaliteit. Eén van de belangrijkste bezienswaardigheden is de CN Tower, met ruim 550 meter het hoogste gebouw én de plek voor een spectaculair weids uitzicht. Het dakrestaurant is echter duur. De entreeprijs van de toren kan worden gecombineerd met vijf verschillende grootbeeldfilms. Naast de CN Tower (Canadian National Tower) staat het Rogers Centre, het gigantische sportstadion (vroeger Sky Dome geheten) met verschuifbaar dak (zie afbeelding rechts). Het bijwonen van een basebalwedstrijd is een spektakel en er zijn rondleidingen mogelijk. Dag- en avondcruises op Lake Ontario vanuit de haven bieden een prachtig uitzicht op de skyline van de stad. Casa Loma, een protserig kasteel met dito inrichting uit begin 1900 is vooral geliefd bij Amerikanen en Japanners.

The Art Gallery of Ontario is één van de mooiste musea in Canada met een grote kunstcollectie: onder meer werken van Picasso, Monet, Rembrandt en mooie beeldhouwwerken van Henry Moore. Ook de Royal Ontario Museum is een bezoek waard, met 40 verschillende zalen met thema's als natuur, oude beschavingen uit Europa en Egypte en een mooie collectie Chinese kunstvoorwerpen. Science Center is een museum over de wereld van de wetenschap, groots, speels en heel interactief opgezet, rond thema's als communicatie, transport en energie. Eaton Center is een groot overdekt winkelcentrum op verschillende verdiepingen, deels onder straatniveau. Hier is ook de VVV.

Op zo'n twee uur rijden van Toronto bevindt zich de grootste waterval ter wereld, de Niagara Falls. De gelijknamige plaats op de grens van de VS en Canada is niet aantrekkelijk, de watervallen des te meer. Niet zozeer vanwege het verval van 60 meter, als wel de breedte ervan. De Horseshoe Falls, 671 m breed, ook bekend als Canadian Falls, is het bekendste deel van de Niagarawatervallen en verwerkt ±90% van het water van de rivier de Niagara, terwijl de rest over de American Falls, aan de andere kant van de grens, stroomt. Ten slotte is Algonquin Park, een prachtig waterrijk natuurpark ten noorden van Toronto, vooral geschikt voor meerdaagse kanotochten.

Quebec-City: Sfeervolle Franse vestingstad

Deze oude vestingstad van de provincie Quebec had ook in Frankrijk kunnen liggen. Het sfeervolle en pittoreske centrum van Quebec-City is uniek in Noord-Amerika, het Parijse Montmartre in het klein. De bebouwing binnen de stadsmuren is knus en harmonieus, met natuurstenen herenhuizen, kerken, pleinen met terrassen en kasseien straten. Het straatbeeld wordt niet verpest door lelijke reclameborden, zoals in veel andere Canadese steden. Zelfs MacDonalds heeft zijn uithangbord aangepast en het ziet er bijna stijlvol uit. Dit is het domein van de toeristen en vooral Noord-Amerikanen en Japanners kijken vol ontzag rond. Voor Europeanen is zo'n middeleeuwse stad niet nieuw, maar niettemin een bezoek waard.

Het levendigste plekje in Quebec is Place des Armes in de bovenstad. Vanaf hier loop je direct rue St.-Anne in, waar terrassen en de straatmuzikanten net genoeg ruimte overlaten voor de wandelaars. Schilders staan zij aan zij en de krukjes zijn constant bezet door toeristen die zich laten vereeuwigen. Hier begint ook de houten promenade Terrasse Dufferin, vanwaar je een mooi zicht hebt op de rivier St. Laurent en op de benedenstad (zie afbeelding rechts). Het hotel-kasteel Chateau Frontenac grenst aan de promenade en is leuk om gezien te hebben, maar als hotel te groot en te duur. Voor het chique gedeelte moet je in de benedenstad zijn. Je komt er met een oude lift Le Funiculaire vanaf Place des Armes of te voet, via een hellend winkelstraatje. In deze havenbuurt moet je zijn voor dure en stijlvolle hotels, exclusieve restaurants en vele antiekzaakjes, die ook prullaria verkopen.

De kapel en de collectie religieuze kunst in Musée de l'Amérique Française zijn aardig, de eenvoudige afdeling over de geschiedenis van Quebec is echter subliem. In een donkere zaal staan kledingstukken en bij elk object hoort een verhaal: meeslepend, zoals over de Europese emigranten die een barre reis doorstonden om in het nieuwe land te komen of zakelijk, zoals over de honderdjarige geschiedenis van de lingerieproductie. Creatief zijn ook de veelal tijdelijke tentoonstellingen in Musée de la Civilisation.