Raften op de "mighty Zambezi"

Enkele jaren geleden heb ik in Alaska al geraft op de Nenana-rivier, waar ik enorm van genoten heb. Aangezien ik vervolgens overal gelezen heb dat de zwaarste raft ter wereld zich op de Zambezi bevindt, heb ik me tijdens mijn afrika-reis hier ook maar aan gewaagd. We hadden in Alaska immers ook een rapid gehad die richting grade 5 ging. 5 schijnt ongeveer het zwaarste te zijn dat je kunt varen, dus dit moet me ook lukken. De avond voor het grote avontuur heeft onze reisleider voor de vijf "daredevil's" die in een opblaasbootje de Zambezi af willen varen een Nyaminyami-hangertje gekocht.

Nyaminyami is de riviergod van de Afrikaanse Tonga volksstam in Zambia en Zimbabwe. Hij is de beschermer van de bewoners van de Zambezi-vallei. Wie NyamiNyami niet met respect behandelt, hiervoor gestraft zal worden. Door ons dit hangertje te laten dragen hoopt onze reisleider dat we de God gunstig stemmen. Erg attent van hem. Hij knoopt het hangertje om mijn nek... die gaat niet meer af. Zambezi: here we come !

De volgende morgen ben ik al vroeg wakker. Tegelijkertijd uitkijkend en lichtelijk gespannen voor de dag die wel eens de heftigste van mijn vakantie kan worden. Ik sta geboekt voor een rafttocht op de Zambezi, bekend staande als de zwaarste, heftigste raft ter wereld. De stroomversnellingen waar onze raft-tocht gaat plaatsvinden, bevinden zich in de vijfenzeventig meter brede kloof aan de voet van de Victoria-watervallen in Zimbabwe.

De bedoeling is dat we om 8.15 uur bij de camping opgehaald worden. Dit gebeurt ook. Het vreemde is echter dat de jongen, wiens naam Titanic is, niet echt een geruststellende naam, alleen een voucher bij zich heeft voor drie man van een andere reisorganisatie. Heel vreemd. Hij besluit ons toch maar mee te nemen en het bij het verzamelpunt uit te zoeken.

Daar aangekomen blijkt al snel dat we echt verkeerd zitten. Vlug terug naar de receptie dus. Niemand die hier op ons staat te wachten. We besluiten om dan de gids maar wakker te maken om te vragen hoe die club heet die ons zou moeten oppikken (stom volk zijn wij hè, dat we dat niet eens even genoteerd hebben).

De gids loopt de straat even op en komt terug met een jongen van de Safari Par Excellence organisatie, de organisatie waar wij bij geboekt hebben. De jongen heet Happiness... klinkt voor wat wij gaan doen toch een stuk geruststellender dan Titanic, zeg nu zelf. We volgen hem en arriveren bij het kantoortje waar we gisteren geboekt hebben.
Hier staan ook nog vier anderen te wachten.

"Safari Par Excellence neemt geen enkele verantwoording op zich voor blijvend letsel of een dodelijk ongeval...".. Het gebruikelijke formuliertje doemt op. Ik teken en zit er nu dus aan vast. Daarna volgt een eerste safety-instructie. Vervolgens worden we meegenomen naar de pick-up truck en vertrekken richting raft-locatie.

We laten het plaatsje Vic Falls al snel achter ons en gaan hotsend over een ongeasfalteerde weg naar het beginpunt van de raft, of beter gezegd: we rijden naar een punt dat zo'n 100 meter boven het beginpunt van de raft ligt.

Daar aangekomen worden we ingesnoerd in groen/gele zwemvesten waarin we nauwelijks kunnen ademhalen. Een helm en een peddel completeren de uitrusting. Voordat we aan de lange, steile afdaling naar het beginpunt vertrekken worden we nog even gefilmd terwijl we meezingen met een liedje van de organisatie.

Nadat onze zangtalenten op video zijn vastgelegd mogen we beginnen aan de afdaling. Oef, dat valt nog niet mee. Het is een immens steile trap, met ongelijke treden, gevolgd door een ook niet makkelijk begaanbaar pad naar beneden. Soms zijn acrobatisch toeren vereist om (met peddel) over enorme boomwortels of puntige keien te klimmen. Ik ben al doornat van het zweet voordat ik beneden ben.

Jaloers kijk ik naar de groep dragers die op het smalle pad ons aan de lopende band inhalen met allerlei soorten van bagage (waaronder de boten). Enkele van hen komen we meerdere malen tegen (jawel, zij krijgen het voor elkaar om naar beneden, naar boven en weer naar beneden te gaan in de tijd die wij nodig hebben om af te dalen). Maar gelukkig komt aan alles een einde, ook aan deze afdaling. Ik denk bewust maar even niet aan wat ons te wachten staat aan het einde van de rafttocht... dat zal zo'n zelfde stuk omhoog zijn...

Tot mijn verrassing staan we redelijk dicht bij de voet van de waterval. Spontaan val ik stil. Het is niet alleen het uitzicht, ook het gevoel van die wolken water die op je terecht komen. Het is nu al genieten en we zijn nog niet eens begonnen.

De gidsen vertellen ons dat het de eerste week is dat alle rapids open zijn. Wat een geluk. We komen in de boot bij gids Simon. Omdat wij maar met zijn vijfen zijn en er zes nodig zijn, krijgen we iemand anders van de organisatie erbij, JB genaamd.

De eerste stroomversnelling genaamd The Boiling Pot die zich binnen 30 meter vanaf het beginpunt al aandient vormt geen enkel probleem.

Dan komt nummer 2, The Bridge genaamd, naar de "bungee jump" brug die hier overheen loopt. Oei, de totale rechterkant van de boot verdwijnt in de Zambezi. Jammer genoeg zit ik ook rechtsvoorin. Ik weet me niet aan de lijn vast te houden en kan dus bestempeld worden als een 'Long Swimmer'. Ik verdwijn onder de boot. Shit!! Als ik er bijna onderuit ben gaat de boot opeens een andere kant uit en mag ik nog een rondje... Shit.. kuche, kuche eindelijk boven water, maar het duurt niet lang en dan zit ik weer onder een andere boot... en dit doe ik voor mijn lol?? Gelukkig ben ik hier wel snel onder vandaan. De inzittenden van die boot weten mij in hun boot te trekken. Van daaruit stap ik weer over in mijn eigen bootje. JB heeft ondertussen voorin plaatsgenomen, waardoor ik voorlopig even achterin terecht kom. Fijn, kan ik weer even op adem komen.

De volgende versnellingen (Morning Glory, Stairway to heaven, Devil's toilet bowl e.d.) zijn eitjes. Simon is trots op ons. Bij versnelling 7, 'Gulliver's Travels' besluit hij om in tegenstelling tot de overige boten, niet de makkelijkere route middendoor te nemen, maar een smalle kloof tussen twee rotsen... Ja hoor, dat kan uiteraard alleen maar fout gaan. De boot belandt op de rotsen en gaat om, alle inzittenden, inclusief de twee gidsen, gaan te water.

Van tevoren was al verteld dat als we daar ter water zouden gaan we de peddels maar moesten vergeten en ons met twee handen moesten vasthouden aan de nekboorden van het reddingsvest. Vervolgens heel langzaam tot drie tellen, dan zouden we boven zijn. Zouden we met tellen tot zeven komen, dan telden we te snel.

Goed, ik zit dus in die hellekolk, ik pak de boorden van het reddingsvest vast en begin heel langzaam te tellen. ...1................ 2................. 3................... 4.............. 5.............. Ik komt tot 18 alvorens ik eindelijk boven ben. Begon me al af te vragen of ik ooit nog boven zou komen. Mijn grootste probleem wordt nu gevormd door het feit dat ik me niet meer aan de instructies kan houden. De instructies luidden: Lig je in het water, ga dan lekker achterover hangen met je hoofd rustend op de neksteun van het vest en dobber mee... Hoe aanlokkelijk dit ook klinkt: ik heb het tijdens het onderwaterritje voor elkaar gekregen mijn helm te verliezen en gezien de rotsen die her en der in de stromen opduiken lijkt het me niet verstandig me achteroverhangend mee te laten voeren. Ik wil zien wat er op me afkomt. Je kunt wel stellen dat mocht ik nog dorst gehad hebben, dit voorlopig niet meer het geval zal zijn, gezien het nodige water dat ik binnenkrijg.

Na een helletocht van circa 200 meter wordt ik door een boot van concurrent Sheerwater, uit het water gevist. Zij vinden blijkbaar ook dat het erg gevaarlijk is zo zonder helm. Met vereende krachten wordt ik in de boot gehesen. Ik kan zelf amper nog helpen. Ben totaal gesloopt. Maar goed ook dat ik niet al te hard geholpen heb, mijn Teva slipper hangt nog aan één riempje. Een paar trappelbewegingen extra en ik had hem geofferd aan Nyaminyami.

Ik blijf in de boot van de Sheerwaters totdat de hele rapid voorbij is. In kalmer water aangekomen wordt ik weer overgezet op een boot van mijn eigen organisatie. Raymon en Ron zijn ook al door deze boot opgepikt. Raymon is zijn beide Teva's kwijt en heeft het daarnaast ook nog voor elkaar gekregen om zijn horloge te verliezen. Je kunt dus wel stellen dat de stroming hier erg krachtig is.

Even verder zien we onze twee gidsen in een verder lege boot. We stappen weer over en speuren de boten af naar de rest van onze inzittenden. Het duurt niet lang voordat Harm en Suzanne ook weer met ons herenigt worden. Zij zijn ook bij elkaar in een boot belandt. Suzanne is in het water ook één Teva kwijtgeraakt, Harm heeft alle kledingstukken nog, hij is alleen zijn Riviergod kwijt... oei, als dat maar geen ongeluk brengt.

Rapid nummer 8, 'Midnight diner featuring the Muncher' is vergeleken met de hel van net een vriendelijk stroompje.

Nummer 9 heeft als naam Commercial Suicide, een naam die niet voor niets gegeven is. Iedereen moet de boot verlaten en lopend langs de versnelling gaan. De meeste gidsen gooien hun boot los door de rapid. Enige gekken (zoals onze helden Simon en JB) blijven in de boot en gaan zelf wel door die rapid.

Tijdens het lopen langs de Commercial Suicide, krijgen we een diepte interview met de cameraman. Als we daar voorbij zijn, mogen we de boten weer in en ons klaarmaken voor rapid 10 (Gnashing jaws of death) en 11 (Overland truck eater). Na deze twee relatief simpele rapids is het lunchtijd. Lekkere belegde broodjes met worst, sla, ui en tomaat. Heerlijk.

Voordat we naar de boot teruggaan nemen we even wat broodjes voor gids Simon mee. Simon heeft zichzelf aardig bezeerd tijdens rapid nummer 7. Tja... had hij de makkelijke weg maar moeten kiezen.

Na de lunch vervolgen we het parcours. Klaar voor de volgende waterstromingen. Beginnend bij 12a, b en c, beter bekend onder de naam: The Three Ugly Sisters, direct gevolgd door The mother (nr 13) en tenslotte eindigend bij nummer 23. Voor nummer 14, The washing machine heb ik nog lichte angst. Ik heb van Peter gehoord dat als je daar te water gaat je in een onderstroom terecht komt die je enkele keren als in een wasmachine ronddraait.

Gelukkig weten we alle versnellingen na de lunch af te werken zonder iemand uit de boot te verliezen, tenminste: niet door de stromingen. Aan het eind gooi ik JB nog even in het water, wat er natuurlijk mee eindigt dat ik zelf ook ga. Na nummer 23 is het ten einde met de pret. Nu komt het echt zware gedeelte van de raft: de klim omhoog, à la bijna 300 meter... KUT. Maar goed, eigenlijk mag ik niet klagen, ik heb mijn schoeisel nog, Raymon en Suzanne moeten het op blote voeten doen en dat lijkt me helemaal geen pretje. Het is namelijk niet helemaal een goed begaanbaar paadje, maar rotsachtig bospaadje vol met steentjes en schors.

Het is maar goed dat die cameraman ons hier halverwege niet staat op te wachten voor weer zo'n interview... ik zweer je, ik had hem de huid volgescholden (en ik dus niet alleen). Totaal kapot en druipend van het zweet ben ik na 45 minuten boven, slechts 10 minuten later dan de eerste. Pffff, hierbij vergeleken was rapid nummer 7 een kinderfeestje. Eén van de medewerkers van het bedrijf vraagt of ik wat wil drinken... doet eens een gok... Heerlijk...

Hoe dan ook, we hebben zowel de raft als de klim overleeft, wat ons rechtgeeft op een certificaat. Deze kunnen we morgen ophalen bij de organisatie.

Rond kwart over drie rijden we in de pick-up terug naar Vic Falls, waar we bij de receptie van het park gedropt worden. Moe maar voldaan.