Ardennen: een herborist-holbewoner op lentetrektocht

Wallonië, zeg maar de Ardennen, is hier en daar natuur- en kruidenwereld op zijn best. Al zo wat '100' jaar bewandel ik, alleen of met vrienden, winter en zomer de geheime valleitjes en hoogvlaktes van Hoge Venen tot Semois. Een impressie van een kruidenweekend.

Zaterdag: Grupont en de L’Homme in de lente

Twintig oermensen komen uit hun autohol gekropen. Verschillende stammen uit de vier windstreken, begeleid door zon, oostenwind en het grijze, wijze opperhoofd. Onze grote trek, mammoetjagers zou kunnen, maar kruidenmensen zeker. Het is wat! Na de lange winter, alleen de stoeren onder ons zijn op wintertocht geweest, is dit de eerste keer dat we echt buitenkomen. Mijn geest is op deze tocht voorbereid, gereinigd met brandnetel en berkensap,wordt geest en lichaam nu verder open getrokken. Mijn planten-vrienden zijn van de partij. We zien en voelen de geel bloeiende sleutelbloemen en het speenkruid (dat is pas geel en groen), het blauw bloeiend en geparfumeerd geurend maarts viooltje, de voorhistorische aronskelk, de vrolijk witte bosanemoon en het donkere longkruid. Alle plantgevoelens zijn aanwezig. In een breed open landschap na zo'n half uurtje (met andere stammen kennis gemaakt), wordt het landschap wat bossiger en hier komt mijn eerste voelen. Ik heb blijkbaar toch wat inlooptijd nodig. Een gewaarwording rond mijn 'stappen'.Iik stap en stap, hoe kan ik nu altijd stappen en dat nu pas echt voelen. Bewust van het eigen voetenspel, hoor ik de Grote Beer zeggen: 'Wat zijn jullie toch stille mensen'. Bewondering of verwondering?

Wandelgevoelens
Na een eerste ferme helling wordt een vel-trui weggezwierd. Onze temperatuur, gemeten hartslag en sfeer stijgt. We naderen de Lomme, het is middagpauze en dus nuttigen we onze meegebrachte boterhammen met een beetje wild groenbeleg. Na de rust moeten we weer even inlopen maar dan stijgen we weer stevig. Ik zie de uitgestrekte bevende hand, gebundelde angsten worden krachten. Dan zijn we boven, op de verlaten spoorwegbedding met veel nieuw groen. We peuteren in de rozetten van de tweejarigen, koningskaars, reseda en vingerhoedskruid, maar we zien ook de blaadjes van het nog niet bloeiende St-Janskruid en van wilde marjolein. Dan wandelen we dwars door het weiland. Het zachte voorjaarsgras is heerlijk na de braamstruiken waar we door ploeterden. Ondertussen is de dag ver gevorderd, we zien de boer huiswaarts keren en ook wij zoeken onze kampplaats op.

Avondgevoelens
Na een luxe douche staat de feestmaaltijd al te pruttelen. Soep met 'weg geplukte' veldkers, macaroni met vlaamse groenten en als toetje Ardeense taart. Een mens wil wat na zo'n dag. Rond 23 uur beklim ik, moe maar gelukkig, de ladder van mijn bedstee. Die duizenden stapjes van mijn voeten voelen na als trillingen van de aardkorst. Ik geef mij over aan de engheid van mijn slaapzak. Tot ik mezelf, bij het krieken van de ochtend, weer los rits.

Zondag: gouffre de Belvaux

Zondag doet zijn naam eer aan, een nog zonniger dag. We gaan eerst naar ons geheim plateau. Vorige keer, tijdens de herfstwandeling was het beschilderd met rijm. Nu, in de lente, is het een weelde voor de herborist: pinksterbloem, hertshooi, nieskruid, pimpernel, sleedoorn, meidoorn. Lente, nieuw leven! We zien uit de handen van de Grote Beer, die zich hier als verloskundige ontpopt, een insect uit een harige bolster de vrijheid kiezen. We zakken af naar de Lesse. En daar is onze rots. We gaan! Éénmaal boven zijn er geen woorden meer nodig. Zij die er geweest zijn, de uitverkorenen van de stam, begrijpen mij. Zij die nog twijfelen, kom mee en zie. Hét plekje van de vlaamse herboristen, ons adelaarsnest. Hier wil je vleugels wijd open strekken. De oermens, ons instinct spreekt duidelijke taal. We genieten in een bedje van kruiden, waaronder het wildemanskruid, Anemone pulsatilla. Wat is in een naam? De wijde horizon voor ons en de warme beschutting van bomen en struiken achter ons. Plots zien we ook 2 magische maretakken hoog in een berk. En dan de oervrouw, zij klom, streelde de boom, plukte de woekeraar en wij gingen er vandoor met de jachttrofee. Wij zijn uitbundiger nu en na al die spieren die ik martelde, komen nu ook de lachspieren aan de beurt. Onze invalide gipsvrouw vraagt naar "dasch-look’. Zij bedoelt natuurlijk daslook, Allium ursinum. Moet je meemaken. Een herboristengrapje zeker.

Magische planten: Maretak en Wolfskers
Maar mijn ogen dwalen af naar een vrouw van een andere stam die zich terugtrekt, zichzelf verliest in de natuur. Kennen wij die drang nog? De bruisende Lesse, de rotsen, de groene brandnetelboord, maar zij is de hinde die haar dorst lest. Op haar knieën, ons allemaal vergetend, graaft zij met haar handen. Zo intens! Zij verzamelt, zij beleeft haar eigen uniek zijn op deze trektocht en wij laten haar. De oermens in een tijdperk vol contrasten op weg naar de 21ste eeuw. Een onvergetelijk moment.
Maar het houd niet op, we komen in het Bella Donna-straatje (wolfskers, Atropa bella-donna). Ze staan er, deze magisch-dodelijke vertegenwoordigers van de nachtschadefamilie. In de oudheid gebruikten vrouwen bella-donna, hoe kan het anders, om grotere begerige pupillen te verkrijgen. En dan, de begeerte voorbij, weer een lichamelijke, pupilvernauwende klim. Herten kruisen ons pad. Boven in de schaduw vinden we weer andere planten. Hoe kan het ook anders! Holwortel, graslelie, glad walstro, bloeiend peperboompje, grote klis en zelfs het zeldzaam duizendguldenkruid. Alleen al hun namen zijn een gedicht gelijk.

Lichamelijk en geestelijk verzadigd praten we na met een fris biertje. Het is goed geweest. Het lentekind in groei, een tocht naar zomerbloei.

Praktische info

Topografische kaarten 1: 25.000 nr. 59/ 7-8 en 59/ 3-4 of Saint-Hubert 1:50.000 nr. 59.

• Eerste dag: We vetrekken in Grupont bij de spoorweg, richting Anc.Mines de Crahay, eerst nog wat verharde weg en en dan zandpad langs de Homme zowat 2 km volgen, dan naar rechts over de L’Homme en de spoorweg. Wij zigzaggen dan omhoog en omlaag langs allerlei beekvalleitjes in de omgeving om uiteindelijk in Bure uit te komen en van daaruit weer naar Grupont te wandelen.
• Tweede dag: wandeling bij Belvaux en le Gouffre de Belvaux. De plaats waar de Lesse in het gat van Belvau en in de grotten van Han verdwijnt. De wat rustigere minder toeristische achterkant van Han sur Lesse.

Meer kruidige wandelingen op http://sites.google.com/site/kruidwis/