Rondreis IJsland: Het Jökulsárgljúfur nationale park

De volgende ochtend begint lichtbewolkt, maar het wordt uiteindelijk een stralende, zonnige dag. Via de kustweg bereiken we de delta van de Jökulsá-rivier met daarachter het grote nationale park Jökulsárgljúfur. Hier bewonderen we de twee belangrijkste natuurlijke attracties. Ásbyrgi is Europa's grootste canyon met opvallende plantengroei. Verder landinwaarts zie je al uit de verte in het kale, rotsachtige landschap het opstuivende water van Europa's krachtigste waterval, de Dettifoss.

Het Jökulsárgljúfur nationaal park

IJsland heeft zeven nationale parken: Þingvellir en het Skaftafell nationaal park zijn met het nationaal park Jökulsárgljúfur de grootste. Deze 'kloof van de gletsjerrivier', wat de naam betekent, is 40 km. lang. Belangrijkste en indrukwekkendste bezienswaardigheden zijn de Ásbyrgi-canyon en de krachtige waterval de Dettifoss (zie foto inleiding).

Ásbyrgi-canyon

Aan de noordkant van het park, waar de delta van één van IJslands machtigste gletsjerrivieren, de Jökulsá á Fjöllum begint, ligt Europa's grootste canyon: Ásbyrgi of 'Godenburcht'. Dit uitgestrekte kloofdal met een lengte van vier kilometer, bestaat uit spectaculaire kliffen, die zo scherp het dal omsluiten, dat het lijkt of ze door mensenhanden tot stand zijn gebracht. Halverwege de canyon is een mooie wandelroute die tot aan de verste rotswand loopt. Daar heb je vanaf een tweetal houten vlonders een mooi uitzicht over een kristalhelder meertje. Het wandelgebied is begroeid met lage struiken, berkenbomen en opvallend veel bloeiende planten. Het ligt in de beschutting van de 90 m. hoge rotswanden, die de vorm hebben van een paardenhoef. Volgens een IJslandse sage zou het de afdruk zijn van Sleipnir, het gevleugelde, achtbenige paard van de oppergod Odin, voor hij ten hemel vloog. Ook in het midden is een hoge rotswand, waardoor het geheel vanuit de lucht een U-vorm heeft. De canyon is zo'n 2500 jaar geleden ontstaan tijdens de catastrofale overstromingen van de Jökulsá-rivier als gevolg van een gletsjerdoorbraak vanonder de Vatnajökull-ijskap. Daarbij kwam in waarschijnlijk enkele dagen een gigantische hoeveelheid water vrij.

Het kale, noordelijke binnenland

Herdubreid: koningin der bergen
Na het bezoek aan de canyon gaat de tocht dieper landinwaarts over een stoffige gravelweg door een soort maanlandschap. Dit nationale park is volstrekt onbewoond. Op tien kilometer van de Dettifoss zie je al het opstuivende water, alsof het lijkt of er een tegenligger over de weg aankomt die stof doet opwaaien. De lucht is zo helder, dat nog verder weg de contouren zichtbaar zijn van IJslands beroemdste berg: de Herdubreid. Het is een 1682 m. hoge tafelberg, die 'de koningin van de IJslandse bergen' wordt genoemd. Letterlijk betekent zijn naam 'breedgeschouderde'. Hij rijst majestueus op uit het ruige en kale noordelijke landschap en heeft een altijd besneeuwde kroon. Zelden is de top met de schuin opstaande kam te zien, zoals vandaag. Meestal is hij in wolken gehuld. De berg is uitzonderlijk moeilijk te beklimmen, niet in de laatste plaats vanwege de veelvuldig neervallende stenen. Menig toerist die een beklimming waagde raakte gewond of verongelukte. Niemand mag de berg dan ook beklimmen zonder de juiste uitrusting en dan nog alleen wanneer hij wordt begeleid door een ervaren berggids.

Land der veroordeelden
Van de elfde tot en met het begin van de vorige eeuw werden criminelen niet gedood of gevangen gezet, maar door het gerecht buiten de maatschappij geplaatst. Na hun veroordeling werden ze het binnenland ingejaagd, waar ze zich verschansten in grotten en holen. Onder erbarmelijke omstandigheden moesten ze jarenlang in volstrekte eenzaamheid zien te overleven. Pas dan werd hun straf opgeheven. Dat lukte om begrijpelijke redenen slechts een enkeling. Ook de streek rond de Herdubreid met z'n grotten en holen heeft tot het begin van de vorige eeuw bescherming geboden aan menig vogelvrijverklaarde. Ten oosten van de berg ligt een vruchtbare oase met enkele bronnen. Er is zelfs een camping voor avonturiers en een klein vliegveldje. Trouwens, zware criminaliteit komt heden ten dage op IJsland nauwelijks voor. Zakkenrollerij en openbare dronkenschap zijn de meest voorkomende delicten.

Dettifoss

Drie kilometer vanaf de weg zien we al de grootste en krachtigste waterval van Europa beneden ons. Vanaf de parkeerplaats moeten we nog een kwartier afzakken langs een oude rivierbedding en krijgen onderweg een prachtig overzicht van de breed uitgeschuurde canyon van de Jökulsá á Fjöllum, zoals de rivier voluit heet. Deze ruim 200 km. lange gletsjerrivier wordt voornamelijk gevoed door het smeltwater van de noordelijke gletsjers van het Vatnajökull-massief. De bruine kleur van de Dettifoss geeft aan, dat er enorme hoeveelheden gruis meegevoerd worden. Je kunt tot vlakbij de plek komen waar het water zich met een donderend geraas in een 44 m. diepe kloof stort. Een indrukwekkend schouwspel! Het zonlicht zorgt voor een dubbele regenboog in het opstuivende water, voer voor fotografen. Wij staan aan de 'droge', westkant van de waterval. Door de windrichting worden toeristen aan de overkant getrakteerd op de 'regen' van het opstuivende water.

Stroomafwaarts over een hobbelig, goed gemarkeerd pad, loop je in een kwartier naar de prachtige Selfoss. Deze waterval bestaat uit tien naast elkaar gelegen kleinere watervallen die uit de zijkant van de kloof een val van zo'n tien meter maken. De Selfoss is veel minder imposant dan de Dettifoss, maar wel breder.

Na het bezoek aan deze indrukwekkende natuurverschijnselen vervolgen we onze reis en bereiken na korte tijd weer de ringweg A1, die we sinds ons bezoek aan Egilsstaðir, in het noordoosten, hadden verlaten. Na een rit van een uur komen we aan in de streek rond het Myvatn-meer. Meer daarover in het volgend artikel. © 2008 - 2009 Staal, gepubliceerd in Reisverhalen (Reizen en Recreatie) op 23-09-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Staal is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Noord-Europa, IJsland: IJsland kwam de laatste tijd steeds negatief in het nieuws vanwege de bankencrisis. Maar IJsland is meer dan dat. Het heeft een overweldigende natuur met vulkanen, geisers en gletsjers…
• IJsland, gletsjers, geisers en grote watervallen: IJsland is nou niet zo’n bestemming waarvan je zegt; hé, laat ik eens naar IJsland gaan. Behalve dat het er meestal koud is, is het ook een dure bestemming.…
• Rondreis IJsland: Skaftafell en Jökulsárlón: Op deze zesde dag van onze groepsreis rond IJsland bereiken we één van 's lands grootste nationale parken, Skaftafell. Het is een uniek en bebost natuurgebied tus…
• Koers van de IJslandse Kroon: De IJslandse Kroon is de munteenheid van IJsland. Dit munt geldt als wettig betaalmiddel voor het Noord-Europese eiland gelegen in de wateren van de noordpool. Dit artikel gaat…
• Landal Greenparks Coldenhove: Landal Greenparks Coldenhove Het bungalowpark Coldenhove is gelegen in de bossen bij Eerbeek op de Veluwe. Het park ziet er verzorgd uit en de huisjes zijn keurig onderhouden. D…

Bronnen en/of referenties

• www.ijsland.boogolinks.nl (de grootste collectie links over IJsland)