Reistips voor Noord-Amerika: Yellowstone Park

Yellowstone geldt als de moeder van alle nationale parken en is wereldwijd het bekendste park. Uniek zijn naast het mooie berglandschap en de wilde dieren, de vulkanische verschijnselen: nergens ter wereld zijn zoveel geisers op zo'n klein oppervlak. De keerzijde van de roem is de enorme drukte in de zomermaanden. Het is dan filerijden in het park. Ook de pruttelende modderpoelen en de canyon van Yellowstone River met zijn watervallen zijn hoogetepunten in 's werelds oudste nationale park.

De westernstijl van Wyoming

Wyoming, de thuisstaat van Yellowstone, ligt in het noordwesten van de Verenigde Staten. Het maakt net als de bekende buurstaat Colorado deel uit van de Rocky Mountains en wintersport doet men in de westernstijl: racen op sneeuwscooters. De toppen in Wyoming zijn minder hoog, maar de nationale parken Yellowstone en Grand Teton worden tot de mooiste van het land gerekend. Grand Teton heeft minder bezienswaardigheden, maar het attractieve zijn de bergen. Het uitzicht daarop verveelt nooit. Kleine gedeeltes van Yellowstone bevinden zich in de buurstaten Montana en Idaho. Wyoming maakte deel uit van het Wilde Westen, waar het leger begin 20e eeuw nog strijd leverde met indianen en Buffalo Bill wereldberoemd werd. Die sfeer komt terug in de kentekenplaten met de cowboy als symbool op de robuuste 4WD-auto's, die het straatbeeld beheersen. Ook nu nog krijg je het Rawhide-gevoel wanneer je cowboys tegenkomt in desolate streken, zoals het Shoshone National Forest.

Drukte in het hoogseizoen

Yellowstone heeft een oppervlakte van bijna 9000 km², waardoor het meteen ook één van de grootste nationale parken is in de Verenigde Staten. De gemiddelde hoogte in het park is 2440 meter. Al in de 19e eeuw zag men de unieke natuurwaarden van Yellowstone en werd het gebied uitgeroepen tot beschermd nationaal park. Met name de laatste decennia wordt het park massaal per auto bezocht door jaarlijks drie miljoen mensen. In de drukte van juli en augustus moet je file rijden en zijn parkeerplaatsen overvol. Een uitzondering is het noordoosten, het rustigste deel. De drukte heeft het park overigens aan zichzelf te 'wijten' vanwege de haast optimale ontsluiting: veel geisers en watervallen zijn gemakkelijk vanaf de weg bereikbaar en bisons en wapitiherten zijn in de brede dalen goed zichtbaar vanaf de weg. Daarentegen kun je in de 'backcountry' dagen lopen zonder iemand tegen te komen.

Greater Yellowstone Ecosystem

Yellowstone is landschappelijk gezien misschien niet het mooiste park, gevarieerd is het wel. Het is een golvende hoogvlakte, omringd door bergen en grotendeels bedekt met bos en grasvlakten, doorsneden door snelstromende riviertjes die zich met de watervallen door nauwe kloven persen. De diep ingesneden canyon van de Yellowstone River met spectaculaire watervallen (zie afbeelding rechts)en kleurrijk gesteente is het absolute hoogtepunt. Het water vindt even rust in de vele meertjes om uiteindelijk uit te komen in het immense, ijskoude Yellowstone Lake, dat een groot deel van het jaar bevroren is. Opmerkelijk is dat er zomers een kolonie pelikanen uit Mexico neerstrijkt. Wat onmiddellijk opvalt in het park en deprimerend oogt zijn de vele dode bomen, een gevolg van de enorme bosbrand in 1988. Inmiddels zorgen jonge boompjes weer voor groen beklede heuvels. Bestreed men toen de brand met man en macht, nu accepteert men brand als een onderdeel van het Greater Yellowstone Ecosystem, waar Yellowstone National Park een onderdeel van is. Na een brand gedijt alles beter: de roofdieren doen zich tegoed aan de omgekomen, meestal zwakke dieren, en het jonge groen betekent voedsel in overvloed voor de grazers.

De beroemde geisers

Het unieke van Yellowstone zit in de vele geisers: meer dan 300 verspreid over negen bekkens. Je ziet de rookpluimen, veroorzaakt door het opborrelende warme water, al van ver. De zwavelgeur, die aan rotte eieren doet denken, ruik je alleen bij de geiser zelf. Sommige zorgen met de regelmaat van de klok voor een heetwater- en stoomfontein. De allerbekendste is Old Faithfull, het handelsmerk van Yellowstone, die zich om de vijf kwartier laat horen en zien (zie afbeelding links). Er staat dan ook aangegeven hoe laat de volgende eruptie is. Dan is er op de banken eromheen geen plaats onbezet. Daarnaast zijn er legio andere minder berekenbare geisers, waaronder exemplaren die maar zelden spuiten. Het bezoekerscentrum heeft een lijstje van alle geisers. Bij menige geiser is door de afzetting van mineralen een steenformatie ontstaan, die het parkbeheer inspireerde tot namen zoals de 'burcht' en de 'biscuitgeiser'. In plaats van een gesteenteformatie ontstaat soms ook een diepe poel met prachtige tinten groen en blauw, zoals de Morning Glory Pool in het Upper Geyser Basin.

De mooiste geiserbekkens

Bij vrijwel alle geiserbekkens zijn plankiers aangelegd voor een wandeling (0,5 - 1,5 km). Neem een routebeschrijving mee en blijf op de plankiers: de bodem is erg dun en het water kokend heet! Behalve geisers zijn er ook 'mud pots', waar hete lucht zorgt voor pruttelende modderpoelen. Het minst spectaculair zijn 'fumeroles', waar sissende stoom uit de aarde ontsnapt. De grootste variatie aan geisers biedt het Upper Geyser Basin, inclusief Old Faithfull; hier kun je, met inbegrip van enkele kleinere aangrenzende bekkens, gerust een halve dag wandelen. Mede door de ligging in het bos komt het Norris Geyser Basin op de tweede plaats. Geen geiserbekken ligt zo mooi als West Thumb, aan de oever van Yellowstone Lake, maar de geisers zijn bescheiden. In de top vijf hoort ook Mammoth Hot Springs thuis, waar komvormige kalkterrassen zijn ontstaan (zie afbeelding inleiding). Ten slotte moeten ook de pruttelende modderpoelen van Mudvolcano genoemd worden.

Overstekend wild

Voor veel bezoekers spreekt de rijke wildstand het meest tot de verbeelding, gevoed door de Disneycreatie Yogi Bear, de vleesgeworden parkbeer. Grizzlyberen en zwarte beren zijn niet zeldzaam, maar ze zijn schuw en de kans dat je er één ziet vanuit de auto is nihil. Ze komen overal in het park voor, maar de meeste zitten aan de westoever van Yellowstone Lake bij Fishing Bridge. Wapiti's (herten) en bisons zijn er in groten getale. Ze zijn niet schuw en grazen ook dichtbij de weg. Met autorijden is het dan oppassen geblazen, want met name bisons houden zich niet aan de verkeersregels. Wapiti's zie je ook in de verblijfdorpen, zoals Mammoth Hot Springs, waar ze tussen de gebouwen grazen en herkauwen. De beste tijd voor het spotten van wild is de schemering, als de dieren op zoek gaan naar eten. Een goede kans op het zien van bisons en wapiti's heb je bij open grasvlakten, meestal langs een riviertje, zoals aan de Madison rivier tussen de westingang en Madison Junction en tussen Canyon Village en Mudvolcano. Elanden (moose) zijn minder talrijk, althans je ziet ze veel minder. Ze houden van vochtig grasland met waterpoelen. Om het ecosysteem te verrijken met natuurlijke vijanden voor de grote grazers, zijn in het noordoosten in Lamar Valley met succes wolven geïntroduceerd.

De poorten van Yellowstone

Je komt het park in via één van de vijf poorten of toegangswegen waar entree geheven wordt. De mooiste binnenkomer is de oostingang via een bergachtige route met dichtbeboste hellingen waar kale pieken boven uit torenen. Eenmaal boven biedt de weg mooie panorama's over Yellowstone Lake en de bergketen van de Tetons. De noordoostingang is verreweg de rustigste entree. Je komt er na een rit door een desolaat bergachtig landschap en spectaculaire paswegen. De eerste kennismaking met het park is een nauwe, beboste vallei met een snelstromend riviertje. De nederzettingen Cooke City en Silver Gate bestaan beide uit eenvoudige motels, restaurants, cafés en enkele souvenirwinkels. De noordingang is de enige met een heuse poort. Gardiner is een aardig plaatsje aan de Yellowstone River met flink wat motels. Al snel klimt de weg omhoog naar de kloof van de rivier, die bezaaid is met rotsblokken. Via de Rockefeller Memorial Parkway, die Yellowstone verbindt met het Grand Teton National Park, kom je bij de zuidingang. Na de slagboom rijd je eerst over een dichtbeboste weg met uitzicht over de indrukwekkende kloof van de Lewis River, de Lewis waterval en Lake Lewis. De belangrijkste toegangsplaats is Jackson, aan de zuidrand van Grand Teton. Het ligt weliswaar op twee uur rijden, maar heeft een vliegveld. Jackson oogt als een authentiek westernstadje met houten boardwalks, maar bestaat overwegend uit motels, winkels en restaurants. In het hoogseizoen komen er 35.000 bezoekers per dag. Erg de moeite waard is het Museum of Wildlife Art met schilderijen en beelden van de omringende natuur, met name van het wild en de indianen. De westingang is de drukste, maar vanwege de vlakke omgeving weinig aansprekend. West-Yellowstone heeft weinig sfeer en bestaat grotendeels uit motels, restaurants en winkels.

Overige tips

• Het Grand Teton National Park, ten zuiden van Yellowstone, bestaat voor het grootste deel uit een beboste vlakte, Jackson Hole, waar Jenny Lake en stuwmeer Jackson Lake voor de afwisseling zorgen. Hoogtepunt is echter de Cathedral Range, ook wel Tetons genoemd, een reeks majestueuze toppen die vanaf de dalbodem oprijzen tot meer dan 4000 m.
• Als je vanuit de auto een wandeling maakt voor een fotoshoot, kom dan niet te dichtbij de wilde dieren: ze zijn onberekenbaar. Wie een wandelroute in het park aflegt en plotsklaps een beer ontmoet kan het beste hard roepen, zingen of in de handen klappen om te zorgen dat hij je omzeilt.
• Wil je in de parken verblijven, dan ben je aangewezen op de hotels en cabins (huisjes) van de zes verblijfcomplexen. Deze zijn doorgaans open van mei tot oktober.
• Een prachtig uitstapje vanuit Yellowstone is een rondje Cody, begin vorige eeuw in het indrukwekkende, desolate landschap gesticht door William Cody, alias Buffalo Bill. Het plaatsje zelf is niet bijzonder, wel het Buffalo Bill Historical Center, hét westernmuseum van de VS. Ook een aanrader is Old Town Trail, een verzameling authentieke houten gebouwen met een originele saloon.
• Juli en augustus zijn het aangenaamst wat het weer betreft, maar dan is het ook overstelpend druk. In mei, juni en september is het veel rustiger. Dan is er weliswaar kans op sneeuw, maar dat verdwijnt snel. Van november tot mei zijn veel wegen in Yellowstone Park gesloten.