De Oude Landen in Ekeren

Ten noorden van Antwerpen bevindt zich een prachtig natuurreservaat, als een groene long tussen de haven die steeds verder uitbreidt, de A12 autosnelweg en de dorpskern van Ekeren: de Oude Landen. Een kleine 100 ha natuur met een grote veelzijdigheid aan fauna en flora. Pronkstukken van het domein zijn verschillende soorten rietvogels en orchideeën. Mensen gaan natuurpracht altijd ver weg zoeken en toch zijn er ook echte pareltjes heel dicht bij huis. Neem nu de Oude Landen in Ekeren, een natuurgebied waarvan de grenzen werden bepaald door de natuur zelf. Aan de ene kant de Oudelandse beek, elders rietkragen, graslanden en wilgenbosjes. Het is één van de mooiste stedelijke natuurgebieden in Vlaanderen, geprangd tussen de haven die steeds verder uitbreidt, de A12-snelweg, de spoorweg, de hoogbouwwijk Schoonbroek en Rozemaai en de dorpskern van Ekeren.

Fauna en flora

De Oude landen zijn gekend voor de wilde orchideeën die de graslanden rozerood kleuren op het hoogtepunt van hun bloeiperiode. Door het vele riet zijn er naturlijk heel wat rietvogels zoals bijvoorbeeld de kleine karekiet, de blauwborst en de rietgors. Naast rietvogels vinden ook andere vogels de weg naar het natuurgebied. Zo bijvoorbeeld de nachtegaal. In de zomer fladderen heel wat vlinders rustig rond tussen de vele bloemen en planten. Schotse Galloway-runderen lopen los rond in het gebied en zorgen voor de begrazing.

Ontstaan en geschiedenis Oude landen

Het woord "Oud" in de naam "oude landen" betekent "eerst, langst ingedijkt", omdat dit gebied reeds in de elfde eeuw werd veroverd op de Schelde bij de eerste indijkingen. Rond 1939 werden de Oude Landen in gebruik genomen als militair oefenterrein. De aanwezigheid van militairen zorgden er voor dat het domein gespaard bleef tijdens de oorlog en ook er na. Het domein was immers verboden terrein voor gewone burgers. In 1968 verkocht de militaire overheid het hele domein aan de stad Antwerpen en in 1972 verlieten de laatste militairen het domein. Bedoeling van de Stad Antwerpen was om op dit terrein sociale woningen te bouwen. Maar daar was niet iedereen het mee eens en in 1974 werd de "Werkgroep Oude Landen" opgericht, de voorloper van Natuurpunt Antwerpen Noord. Zij haalden hun slag thuis, want in 1980 werd een groot deel van het gebied als landschap beschermd, in 1988 volgde nog een kleiner deel. In totaal besloeg het domein nu 90 ha, waar de natuur op een spontane manier haar gang mocht gaan. In 2002 werd het gebied erkend als natuurreservaat door minister Vera Dua en in 2007 kwamen er nieuwe, kleurrijke informatieborden voor fietsers en wandelaars.

Het natuurgebied

Het natuurgebied heeft verschillende ingangen: aan de Lindelei, achter het Veltwijckpark, aan de Ekerse Steenweg en aan het Station Antwerpen-Noorderdokken. Op verschillende plaatsen in het natuurreservaat bevinden zich grondroosters en hekken om te vermijden dat de Schotse Galloway-runderen zouden ontsnappen. Men kan er vrij wandelen van zonsopgang tot zonsondergang. Honden zijn welkom, mits aan de leiband. Paarden daarentegen mogen niet in het natuurreservaat. Buggy's kunnen gemakkelijk mee, maar voor rolstoelen wordt het iets moeilijker. Fietsers mogen in het natuurreservaat maar moeten op de centrale as blijven. Er worden geregeld activiteiten georganiseerd in het natuurreservaat: geleide wandelingen, fotozoektochten, speurtochten voor kinderen, etc.

Het sportcomplex Oude Landen

Begin 2011 werd het masterplan "sportcomplex Oude Landen" goedgekeurd. Dit sportcomplex moet een landschaps-en sportpark worden als bufferzone tussen de spoorlijn 27a en de weg Oude Landen. Er zou een sporthal komen, centraal gelegen ten opzichte van de verschillende sportvelden en bereikbaar via een bomenlaan. De parking voor zo'n 50 auto's zal zich bevinden aan het begin van deze laan. Op die manier blijft het sportdomein autovrij. Naast de sportvelden komen er ook een fietspad en drie wandelpaden, waaronder een vlonderpad over het bufferbekken / schaatsvijver. Het domein zal onderverdeeld worden in zachte en harde recreatie. In het domein voor zachte recreatie zal er een speelbos te vinden zijn, alsook een bmx-parcours en onverharde wandelpaden. De spoorwegtalud zal functioneren als structureel element. Tussen de sportvelden zullen er grachten zijn, die het overtollige water zullen opvangen en waarmee de sportvelden zullen gedraineerd worden.

Meer weten over Antwerpen en de andere districten? Uit en thuis in Antwerpen